Konferencja: Fundamentalizm jako zagrożenie dla społeczeństwa obywatelskiego

W czwartek 8 grudnia 2016 r. będziemy gościli konferencję pt. Fundamentalizm jako zagrożenie dla społeczeństwa obywatelskiego. Odbywa się ona w ramach VIII Toruńskich Sympozjów poświęconych Religiom i Alternatywnym Ruchom Religijnym.

Współczesne społeczeństwa demokratyczne, należące do tzw. cywilizacji zachodniej, coraz mocniej doświadczają pluralizmu religijnego. Nie ma już kraju, który byłby religijnie jednorodny. Wśród przyczyn takiego stanu rzeczy wskazać można na rosnącą mobilność obywateli świata, masowe migracje, błyskawiczną wymianę idei i informacji via media elektroniczne, wreszcie zaś na kryzys tradycyjnych Kościołów i wspólnot chrześcijańskich. Ten ostatni przyczynia się do coraz większej popularności sekt i grup religijnych, które – ze względu na swój charakter – kontestują zastany porządek aksjologiczny, społeczny i prawny. Nadto niektóre religie i grupy odznaczają się swoiście rozumianym radykalizmem, który zwykło się określać fundamentalizmem. Problem, jaki organizatorzy VIII Toruńskiego Sympozjum chcą zaproponować prelegentom i uczestnikom jest jednak szerszy.

Może bowiem zaistnieć sytuacja, w której postawa fundamentalistyczna pojawia się nie tylko w kontekście religijnym, ale np. w sferze ideologii, działań politycznych, koncepcji filozoficznych i antropologicznych. Z punktu widzenia pewnej równowagi społecznej oraz pryncypiów społeczeństwa obywatelskiego, kierującego się zasadą dobra wspólnego, niektóre idee, ideologie i poglądy stanowić mogą nie tylko „intelektualne wyzwanie”, ale także realne niebezpieczeństwo. Wystarczy wspomnieć choćby ideologię komunistyczną czy narodowy socjalizm, a współcześnie zradykalizowaną formę islamu. Nie bez przyczyny opinia publiczna (także w Polsce) znamiona „fundamentalizmu” przypisuje także niektórym nurtom tzw. radykalnej prawicy. Spokojny namysł nad fundamentalizmem w różnych jego odmianach może więc być nie tylko ciekawy, ale także inspirujący.

Program konferencji

 

9.00 – otwarcie Konferencji

► FUNDAMENTALIZM IDEOLOGICZNY – WPROWADZENIE ◄

9.10-9.30 (20’) Rewolucja w kulturze według Szkoły Frankfurckiej i Antoniego Gramsciego – prof. dr hab. Jacek Bartyzel, UMK, Wydział Politologii i Studiów Międzynarodowych, Katedra Hermeneutyki Polityki

9.30-9.45 (15’) Fundamentalizm religijny zagrożeniem dla etosu społeczeństwa obywatelskiego – ks. dr hab. Janusz Szulist, prof. UMK, Wydział Teologiczny, Katedra Pedagogiki, KNS i Prawa Kanonicznego

9.45-10.00 (15’) 'Zakamuflowany totalitaryzm'? Ideologiczne oblicza ponowoczesności – ks. prof. dr hab. Jan Perszon, UMK, Wydział Teologiczny, Katedra Teologii Fundamentalnej i Dogmatycznej

► FUNDAMENTALIZM RELIGIJNY? ◄

10.00-10.15 (15’) Niech wasza mowa będzie: „Tak, tak - nie, nie” (Mt 5,37). Czy istnieje chrześcijański „fundamentalizm prawdomówności”? – ks. prof. dr hab. Mirosław Mróz, UMK, Wydział Teologiczny, Katedra Teologii Moralnej i Duchowości

10.15-10.30 (15’) Fundamentalizm jako wyróżnik destrukcyjnego charakteru grupy o charakterze religijnym lub światopoglądowym (tzw. sekty) – dr Piotr Chrzczonowicz, UMK, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa Karnego i Polityki Kryminalnej

10.30-10.45 (15’) Kiedyś chrześcijańska 'norma' - dziś uważana za fundamentalizm i ekstremizm? – mgr Mirosław Salwowski, Wzgardzone prawdy, zapomniane wartości (analiza różnych problemów z perspektywy Pisma św. i Tradycji Kościoła - http://brawario.pl); KulturaDobra.pl (przewodnik dla chrześcijan po świecie filmu - http://kulturadobra.pl)

10.45-11.00 (15’) Fundamentalizm religijny i jego społeczne konsekwencje na przykładzie ewangelikalizmu – mgr Damian Dorocki, UMK, Wydział Teologiczny, Katedra Teologii Fundamentalnej i Dogmatycznej

11.00-11.15 (15’) „Kiedy wiara przechodzi w fanatyzm”. Analiza fundamentalizmu w  praktykach Świadków Jehowy – inż. Maciej Trębacz, Centrum Edukacji i Obywatelskich Inicjatyw Społecznych, Poznań

11.15-11.30 (15’) Zagrożenia i problemy współczesnego świata – fundamentalizm islamski – mgr Anar Ibrahimow, Akademia Finansów i Biznesu „Vistula” – Warszawa

11.30-11.45 (15’) „My hijab story”, czyli o Polkach, które wybrały islam. Analiza procesu konwersji  na islam - przyczyny i konsekwencje – mgr Aleksandra Dominik, Dominikański Ośrodek Informacji o NRR i Sektach w Gdańsku

11.45-12.05 (20’) Dyskusja

► FUNDAMENTALIZM W KATOLICYŹMIE? ◄

12.05-12.20 (15’) Lider wspólnoty katolickiej jako osoba generująca postawę fundamentalistyczną. Konteksty teologiczne –  mgr Paweł Adamik OP, Dominikański Ośrodek Informacji o NRR i Sektach we Wrocławiu

12.15-12.35 (20’) Zarys zagrożenia fundamentalizmem we wspólnotach nominalnie katolickich – mgr Marek Piotrowski, Katolicki Serwis Apologetyczny (www.apologetyka.katolik.pl)

12.35-12.55 (20’) Elementy fundamentalistyczne w psychologii i ich ekspansja  na teren duchowości katolickiej, ze szczególnym uwzględnieniem ruchu charyzmatycznego – mgr Anna Wasiukiewicz, psycholog i publicysta

12.55-13.05 (10’) Promocja książek

13.05-13.25 (20’) Dyskusja

13.25-14.10 (45’) Przerwa

► FUNDAMENTALIZM W SPOŁECZEŃSTWIE? ◄

14.10-14.25 (15’) Budowanie na skale i na piasku, czyli dlaczego jest nam potrzebny (prawdziwy) fundamentalizm? – dr Krzysztof Pilarz, UMK, Wydział Teologiczny, Katedra Pedagogiki, Katolickiej Nauki Społecznej i Prawa Kanonicznego

14.25-14.45 (20’) O niektórych konsekwencjach redukcjonistycznego charakteru szkoły państwowej – dr Andrzej Mazan, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Wydział Studiów nad Rodziną

14.45-15.00 (15’) Wychowanie fundamentalistyczne kontra wychowanie prospołeczne – konteksty pedagogiczne – dr Agnieszka Lisiecka-Bednarczyk. Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu, Katedra Pedagogiki; WSz Zarządzania „Edukacja” we Wrocławiu

15.00-15.20 (20’) Konfrontacja, czy dialog międzykulturowy, jako źródło fundamentalistycznych postaw indywidualnych i wspólno­towych – dr Beata Skarżyńska, The Aquinas Center of Theology, Atlanta, USA

15.20-15.40 (20’) Dyskusja

► FUNDAMENTALIZM W NAUCE!? ◄

15.40-16.00 (20’) Fundamentalizm metodologiczny nauki i jego konsekwencje w kontekście kosmologii kwantowej – prof. dr hab. Zbigniew Jacyna-Onyszkiewicz, UAM w Poznaniu, Wydział Fizyki, Zakład Fizyki Kwantowej

16.00-16.20 (20’) Feyerabendowska krytyka fundamentalizmu – dr hab. Krzysztof J. Kilian, prof. UZ, Wydział Humanistyczny, Instytut Filozofii, Zakład Ontologii i Teorii Poznania

16.20-16.35 (15’) Antyfundamentalizm w ujęciu Margherity von Brentano – mgr Julita Polańska, UZ, Wydział Humanistyczny, Instytut Filozofii, Zakład Ontologii i Teorii Poznania

16.35-16.55 (20’) Dogmatyczna rola naturalizmu w nauce w kontekście sporu o ewolucję i Inteligentny Projekt – dr Dariusz Sagan, UZ, Instytut Filozofii, Zakład Logiki i Metodologii Nauk

16.55-17.10 (15’) Fundamentalizm darwinizmu – mgr Radosław Kopeć, UZ, Instytut Filozofii, Zakład Logiki i Metodologii Nauk

17.10-17.30 (20’) Dyskusja i podsumowanie

  • Udział w konferencji: dla referentów i słuchaczy jest bezpłatny i bez potrzeby wcześniejszej rejestracji.
  • Planowana jest: publikacja książkowa zawierająca nadesłane teksty referentów.

Organizatorami konferencji są:

- WYDZIAŁ TEOLOGICZNY UMK W TORUNIU

- WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO-POMORSKIE

- Fundacja DUNAJ Instytut Dialogu - Warszawa

- Stowarzyszenie im. ks. Piotra Skargi - Kraków

- Wydawnictwo FLAVIUS

- Stowarzyszenie Civitas Christiana

- Korporacja „Kujawja"

 


Budowa Centrum Dialogu była współfinansowana ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach
Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko-Pomorskiego i środków Gminy Miasta Toruń